Crypto boekhouding in België: hoe verwerk je bitcoin en cryptomunten als betaling?
- Aeacus Lawyers
- 6 sep 2024
- 7 minuten om te lezen
Bijgewerkt op: 26 jun
Bijgewerkt op 17 juni 2026 · Auteurs: Christophe Romero & Senne Verholle, Aeacus Lawyers (Brussel, gespecialiseerd in cryptofiscaliteit en blockchain law)
Ontvangt je vennootschap bitcoin, ethereum, een stablecoin als USDC of een andere cryptomunt als betaling voor goederen of diensten? Dan rijst meteen de vraag hoe je die crypto correct boekt en waardeert in de boekhouding. Het antwoord van de Commissie voor Boekhoudkundige Normen is duidelijk: cryptomunten worden niet als liquide middelen of geldbelegging geboekt, maar onder de rubriek “Overige vorderingen” op het actief van de balans (CBN-advies 2021/16). Hieronder leggen we uit waarom dat volgens de Belgische boekhoudregels zo is, en hoe je deze digitale activa waardeert op balansdatum in de jaarrekening.
In het kort
Vraag | Kort antwoord |
Waar boek je ontvangen cryptomunten? | Onder “Overige vorderingen” op het actief, niet als liquide middel of geldbelegging. |
Welk advies is van toepassing? | CBN-advies 2021/16 van 6 december 2021. |
Hoe waardeer je crypto op balansdatum? | Aan boekwaarde; bij lagere koers volgt een waardevermindering (voorzichtigheidsbeginsel). |
Mag je crypto herwaarderen bij koersstijging? | Nee. Herwaarderingsmeerwaarden zijn op vorderingen niet toegelaten. |
Wat vermeld je in de toelichting? | Welk bedrag binnen “Overige vorderingen” betrekking heeft op cryptomunten. |
Bij Aeacus Lawyers krijgen we deze vraag steeds vaker van accountants en ondernemers. Naarmate bitcoin en andere cryptomunten vaker als betaalmiddel opduiken in de zakelijke wereld, wordt een correcte boekhoudkundige verwerking essentieel. Niet alleen voor een getrouw beeld van de jaarrekening, maar ook om discussies met de fiscus en de bank te vermijden. Deze bijdrage gaat specifiek over crypto die je ontvangt als betaalmiddel; de fiscale behandeling van gerealiseerde meer- en minderwaarden komt aan bod in onze andere analyses.
Samenvatting voor accountants Volgens CBN-advies 2021/16 moeten cryptomunten die als betaling worden ontvangen, worden geboekt onder “Overige vorderingen” op het actief van de balans. Ze mogen niet als liquide middelen of als geldbelegging worden opgenomen. Op balansdatum gebeurt de waardering aan boekwaarde: bij een koersdaling volgt een waardevermindering, bij een koersstijging wordt niets geboekt (geen niet-gerealiseerde meerwaarden). |
Crypto ontvangen als betaling? Twijfel je of je crypto correct geboekt werd? Laat je cryptoboekhouding juridisch en fiscaal nakijken door een gespecialiseerde crypto-advocaat. Plan een afspraak. |
Wat is een cryptomunt boekhoudkundig gezien?
Een virtuele munt zoals bitcoin, ethereum of een stablecoin (bijvoorbeeld USDT) is een digitale weergave van waarde die niet door een centrale bank of overheid wordt uitgegeven of gegarandeerd, niet noodzakelijk aan een wettelijke valuta is gekoppeld en niet de juridische status van geld heeft, maar die door natuurlijke of rechtspersonen als ruilmiddel wordt aanvaard en elektronisch kan worden overgedragen, opgeslagen en verhandeld. Die definitie sluit aan bij de antiwitwaswetgeving (artikel 4, 35°/1 van de wet van 18 september 2017).
Cruciaal voor de boekhouding: zulke cryptoactiva zijn in België geen wettig betaalmiddel. Dat ene gegeven bepaalt mee waarom crypto niet onder de klassieke rubrieken voor geld past, zoals we hieronder zien.
Wat houdt de boekhoudkundige verwerking van crypto in?
De boekhoudkundige verwerking van cryptomunten die als betaalmiddel worden ontvangen, bestaat uit vier stappen:
opname onder “Overige vorderingen” op het actief van de balans;
waardering aan boekwaarde (de tegenwaarde in euro op het moment van ontvangst);
een waardevermindering boeken wanneer de koers op de datum van de jaarafsluiting lager ligt dan de boekwaarde;
geen opname van niet-gerealiseerde meerwaarden bij een koersstijging.
Wat zegt het CBN-advies over het boeken van cryptomunten?
De Commissie voor Boekhoudkundige Normen (CBN) bracht hierover een specifiek advies uit: CBN-advies 2021/16 van 20 oktober 2021, na een ontwerpadvies dat op 17 mei 2019 ter publieke consultatie werd voorgelegd. Het advies behandelt het concrete geval waarin een vennootschap een in euro opgestelde factuur betaald krijgt in bitcoin of een andere cryptomunt.
De CBN onderzoekt drie mogelijke rubrieken en verwerpt er twee:
Rubriek | Geschikt? | Waarom (niet) |
Liquide middelen | Nee | Crypto is geen algemeen aanvaard betaalmiddel en wordt niet bijgehouden door kredietinstellingen. |
Geldbelegging | Nee | Valt niet onder art. 3:89, §1, VIII.B KB WVV (geen termijndeposito’s, effecten of edele metalen) en benadrukt het beleggingsaspect te sterk gezien de volatiliteit. |
Overige vorderingen | Ja | Weerspiegelt dat het om een vordering op een beperkte tegenpartij gaat, niet op een kredietinstelling. |
Waarom “Overige vorderingen”?
De CBN ziet een cryptomunt in essentie als een vordering op een toekomstige tegenpartij die bereid is om, in ruil voor een hoeveelheid cryptomunten, goederen te leveren of diensten te verlenen. Die kwalificatie maakt twee dingen duidelijk die bij “liquide middelen” of “geldbelegging” verloren gaan: het gaat niet om een vordering op een bank, maar op een beperkt aantal partijen, én een tegenpartij moet telkens nog instemmen met een afwikkeling in crypto. Crypto is dus geen geld op de rekening, maar een methode om een transactie af te wikkelen tussen partijen die dat zo overeenkomen. Dezelfde logica speelt ruimer in de fiscale behandeling van crypto in een vennootschap, waar elke opbrengst belastbare winst is.
Uit de praktijk In dossiers die wij begeleiden, ontstaat de meeste verwarring niet over de waarderingsregels zelf, maar over de reflex om crypto als “cash” te behandelen. Wie ontvangen bitcoin onder de liquide middelen boekt, geeft een verkeerd beeld van het vermogen én loopt het risico op opmerkingen bij controle. De kwalificatie als vordering is daarom geen formaliteit, maar bepaalt mee hoe robuust je jaarrekening is wanneer de fiscus of een revisor meekijkt. |
Gelden deze regels ook voor stablecoins zoals USDT?
Ja. Een stablecoin zoals USDT of USDC heeft weliswaar een stabielere koers dan bitcoin of ethereum, maar blijft een cryptoactief en geen wettig betaalmiddel. Zolang je een stablecoin ontvangt als betaalmiddel, gelden dezelfde regels: opname onder “Overige vorderingen” en waardering aan boekwaarde, met een waardevermindering wanneer de koers op balansdatum lager ligt. Het lagere koersrisico betekent in de praktijk vaak een kleinere of geen waardevermindering, maar de boekhoudkundige kwalificatie verandert niet.
Wij merken hierbij op dat Tether (USDT) geen MiCA vergunning heeft aangevraagd binnen de Europese Unie. Als gevolg daarvan is USDT niet MiCA conform en wordt het vanaf 1 juli 2026 niet langer ondersteund of verhandelbaar op MiCA vergunde crypto exchanges binnen de EU. Verschillende gereguleerde Europese handelsplatformen hebben USDT reeds verwijderd of aangekondigd dit te zullen doen. Voorzichtigheid is dan ook geboden bij het aanvaarden van betalingen in USDT.
Hoe waardeer je cryptomunten op balansdatum?
Vorderingen worden in beginsel aan nominale waarde geboekt. Omdat cryptomunten zeer volatiel zijn, kan hun realisatiewaarde op balansdatum lager liggen dan de boekwaarde. In dat geval schrijft het voorzichtigheidsbeginsel een waardevermindering voor: artikel 3:46 KB WVV verplicht waardeverminderingen op vorderingen zodra er onzekerheid bestaat over de inning of de realisatiewaarde lager is.
De keerzijde is even belangrijk: stijgt de koers boven de boekwaarde, dan mag je die meerwaarde niet boeken. Een herwaardering van vorderingen is niet toegestaan; niet-gerealiseerde meerwaarden op vorderingen blijven dus buiten beeld tot ze effectief gerealiseerd worden. Een eerder geboekte waardevermindering mag wel worden teruggenomen wanneer ze hoger blijkt dan nodig (artikel 3:27 KB WVV).
Situatie op balansdatum | Boekhoudkundig gevolg |
Koers lager dan boekwaarde | Waardevermindering boeken (voorzichtigheidsbeginsel). |
Koers hoger dan boekwaarde | Geen boeking. Herwaardering is niet toegelaten. |
Eerdere waardevermindering te hoog gebleken | Terugname van de waardevermindering (art. 3:27 KB WVV). |
Let op het onderscheid met geminede munten en met crypto die je als belegging of in een handelsactiviteit aanhoudt: daar gelden andere uitgangspunten voor de boekwaarde en de realisatie. Die werken we uit in onze bijdrage over hoe geminede coins belast worden in de vennootschap en over de realisatie van crypto in de vennootschapsbelasting (FIFO of LIFO).
Wat moet er in de toelichting bij de jaarrekening?
Een vennootschap stuurt een factuur van €10.000 en laat zich betalen in bitcoin. Op de dag van ontvangst is dat bijvoorbeeld 0,15 BTC, met een tegenwaarde van €10.000.
Bij ontvangst: de vordering van €10.000 wordt voldaan; de bitcoin komt op het actief onder “Overige vorderingen” voor €10.000 (de tegenwaarde op ontvangstdatum).
Op balansdatum, koers gedaald naar €8.500: je boekt een waardevermindering van €1.500.
Op balansdatum, koers gestegen naar €12.000: je boekt niets. De niet-gerealiseerde meerwaarde blijft buiten beeld.
Bij een latere verkoop of omzetting naar euro ontstaat pas een gerealiseerde meer- of minderwaarde, met de bijbehorende fiscale gevolgen. Hoe die meerwaarde wordt belast, lees je in onze analyse over de meerwaardebelasting op crypto in België; de vraag of je crypto beter privé of via een vennootschap aanhoudt, behandelen we in investeren in crypto: privé of via een vennootschap
Laat je cryptoboekhouding nakijken Ben je niet zeker of je ontvangen crypto correct werd geboekt en gewaardeerd? Aeacus Crypto Lawyers laat je boekhouding juridisch en fiscaal nakijken en begeleidt accountants en vennootschappen bij de waardering, rapportering en fiscale verwerking van cryptoactiva. Plan een afspraak of contacteer ons rechtstreeks. |
Lees ook
Veelgestelde vragen
Hoe boek je cryptomunten die je als betaling ontvangt?
Onder de rubriek “Overige vorderingen” op het actief van de balans. Volgens CBN-advies 2021/16 zijn cryptomunten geen liquide middelen en geen geldbelegging, omdat ze geen wettig betaalmiddel zijn en niet bij een kredietinstelling worden aangehouden.
Op welke rekening boek je bitcoin?
Bitcoin en andere cryptomunten die als betaling worden ontvangen, worden geboekt onder “Overige vorderingen” op het actief. De CBN raadt aan om in de toelichting te verduidelijken welk deel van die rubriek op crypto betrekking heeft.
Is bitcoin een liquide middel volgens de Belgische boekhoudregels?
Nee. De CBN sluit dit uitdrukkelijk uit omdat crypto geen algemeen aanvaard betaalmiddel is en niet wordt bijgehouden door kredietinstellingen. De juiste rubriek is “Overige vorderingen”.
Hoe boek je ethereum of stablecoins zoals USDT in een vennootschap?
Dezelfde regels gelden voor alle cryptoactiva die als betaling worden ontvangen: ethereum, USDT en andere stablecoins worden net als bitcoin onder “Overige vorderingen” geboekt en op balansdatum aan boekwaarde gewaardeerd.
Hoe waardeer je crypto op de balans?
Aan boekwaarde. Ligt de realisatiewaarde op balansdatum lager, dan boek je een waardevermindering volgens het voorzichtigheidsbeginsel (art. 3:46 KB WVV). Ligt de koers hoger, dan boek je niets.
Moet je koerswinsten op crypto boeken?
Nee. Een herwaardering van vorderingen is niet toegestaan, dus niet-gerealiseerde meerwaarden blijven buiten de jaarrekening tot ze effectief worden gerealiseerd bij verkoop of omzetting.
Welk CBN-advies is van toepassing?
CBN-advies 2021/16 van 6 december 2021, over het waarderen en boeken van cryptomunten die als betaalmiddel worden gebruikt.
Wat moet je vermelden in de toelichting bij de jaarrekening?
Welk bedrag binnen “Overige vorderingen” betrekking heeft op cryptomunten, samen met de gehanteerde waarderingsgrondslagen. Dat zorgt voor transparantie en een getrouw beeld.
Over de auteurs
Christophe Romero & Senne Verholle zijn advocaten bij Aeacus Lawyers, een Belgisch kantoor gespecialiseerd in de fiscale, boekhoudkundige en juridische behandeling van crypto en digitale activa. Zij begeleiden vennootschappen, ondernemers en hun accountants bij de correcte verwerking en aangifte van crypto-inkomsten.
Christophe Romero Senne Verholle
Bronnen: CBN-advies 2021/16 van 6 december 2021 (waarderen en boeken van cryptomunten gebruikt als betaalmiddel); artikelen 3:27, 3:46 en 3:89 KB WVV; wet van 18 september 2017 (antiwitwas).
Juridische disclaimer: deze publicatie is van algemene informatieve aard en vormt geen juridisch, fiscaal of boekhoudkundig advies. De behandeling van cryptoactiva evolueert snel en hangt af van de concrete situatie. Voor toepassing op een specifiek dossier raden wij aan contact op te nemen met Aeacus Lawyers.
Categorie: Crypto & ondernemen
